¿Qué has hecho hoy? - Co dziś robiłeś?
Hoy me he despertado a las diez. Me he levantado, me he duchado y he desayunado. Luego ha llamado mi amigo Paco. Hemos ido al Zoo. Hemos paseado por las avenidas y hemos observado varios animales. Al final hemos mirado a peces, que han flotado tranquilamente en el agua.
Słówka:
|
hoy - dziś has hecho - zrobiłeś (niedawno) |
Objaśnienia:
Pretérito perfecto:
Czasu tego używa się kiedy mówimy o czynności, która wydarzyła się niedawno. Dokładniej rzecz ujmując czas ten opisuje czynności zakończone, jednak w naszym subiektywnym „teraz”. Nie jest istotne ile czasu faktycznie upłynęło od tamtego momentu, istotne jest to czy dla mówiącego było to dawno czy niedawno. Poprawne zatem może być stwierdzenie:
Mi padre ha muerto hace un año. - Mój tata umarł rok temu (niedawno).
Czas Pretérito perfecto jest czasem złożonym: składa się z czasownika posiłkowego „haber” odmienionego w czasie teraźniejszym oraz z formy „participio pasado” czasownika głównego (wyrażającego czynność o jakiej chcemy opowiedzieć). Te dwa czasowniki muszą stać w zdaniu obok siebie (żadna inna część zdania nie może stanąć między nimi).
Odmiana czasownika „haber” wygląda następująco:
| Liczb poj. | Liczba mn. | |
| Osoba I | he | hemos |
| Osoba II | has | habéis |
| Osoba III | ha | han |
Formę „participio pasado” danego czasownika uzyskuje się przez dodanie to tematu bezokolicznika końcówki „-ado” (w pierwszej koniugacji) lub „-ido” (w koniugacji drugiej i trzeciej):
| Bezokolicznik | Participio pasado | |
| Koniugacja I | hablar | hablado |
| Koniugacja II | beber | bebido |
| Koniugacja III | vivir | vivido |
Występują oczywiście nieregularności przy tworzeniu participio pasado dla niektórych czasowników, na przykład:
ir (iść) - ido
decir (powiedzieć) - dicho
hacer (zrobić) - hecho
ver (zobaczyć)- visto
morir (umrzeć)- muerto
ser (być)- sido
Przykłady:
Hoy he ido al Zoo. - Dziś poszedłem do Zoo.
Ayer has visto un accidente. - Wczoraj widziałeś wypadek.
Mi perro ha muerto hace un mes. - Mój pies zdechł miesiąc temu.
Anoche hemos ido al concierto. - Wczoraj w nocy poszliśmy na koncert.
¿Habéis bebido la leche? - Czy wypiliście mleko?
Ellos han fumado un porro. - Oni wypalili skręta.
Czasu Pretérito perfecto używa się też wtedy kiedy pytamy o coś co ma wpływ na teraźniejszość oraz gdy mówimy o czymś co nigdy nie miało miejsca:
¿Has bebido mi zumo? - Czy wypiłeś mój sok?
Nunca he estado en Australia. - Nigdy nie byłem w Australii.
Kulturowe:
W języku hiszpańskim istnieje takie oto powiedzonko:
Del dicho al hecho hay un gran trecho.
Między „powiedzieć” a „zrobić” jest duża przepaść.
Dosł: Między „powiedziane” a „zrobione” jest duża odległość.
Autor: Leszek Sienkiewicz
